Deprem Sonrası İlk 30 Dakika: Güvenli Hareket Planı
Deprem sonrası ilk 30 dakikada ne yapılmalı? Yaralı kontrolü, tahliye, gaz-elektrik-su güvenliği, artçı ve toplanma alanı rehberi.
Güncelleme: · Bilgilendirme amaçlıdır; acil durumlarda resmî kurumları takip edin.
Sarsıntı bittiğinde aceleyle hareket etmek yerine önce çevre güvenliği değerlendirilmelidir. İlk dakikalardaki doğru kararlar ikincil yaralanmaları azaltır.
1. Kendinizi ve çevrenizi kontrol edin
- Yaralanma, kanama veya sıkışma var mı kontrol edin.
- Çocuk, yaşlı ve engelli bireylerin durumunu gözden geçirin.
- Ağır yaralıları zorunlu olmadıkça hareket ettirmeyin.
2. İkincil tehlikeleri değerlendirin
- Gaz kokusu, elektrik kıvılcımı, yangın, su sızıntısı veya kimyasal dökülme var mı bakın.
- Gaz kokusu varsa elektrik düğmelerine dokunmayın, çakmak/kibrit kullanmayın.
3. Kontrollü tahliye yapın
- Bina hasarlıysa veya güvenlik şüphesi varsa merdivenleri kullanarak çıkın.
- Asansör kullanmayın.
- Panik koşusu ve kapı önünde yığılma oluşmasına izin vermeyin.
4. Toplanma alanına gidin
Önceden belirlediğiniz toplanma alanına gidin. Aile bireyleriyle burada buluşun ve eksik kişi varsa yetkililere bilgi verin.
5. İletişimi verimli kullanın
- Kısa SMS veya internet mesajıyla “iyiyim” bilgisi paylaşın.
- Acil çağrı hatlarını yalnızca gerçek acil durumlar için kullanın.
- Resmi kurum açıklamalarını takip edin.
6. Artçılara hazır olun
Hasarlı binalara eşya almak için tekrar girmeyin. Artçı sarsıntılarda aynı korunma davranışını uygulayın.
Kaynaklar ve doğrulama
Bu rehber, bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Acil durumlarda ve resmi işlemlerde aşağıdaki kurumların güncel duyuruları esas alınmalıdır.
Resmî kaynak
Bu içerik bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Acil durumlarda 112 Acil Çağrı Merkezi, AFAD, Kandilli, valilik ve belediye duyuruları esas alınmalıdır.
İlgili rehberler
Tesisat Güvenliği
Doğalgaz, elektrik ve su ana kapatma noktalarının güvenli kullanımı ve hangi durumlarda müdahale edilmemesi gerektiği.
Bina Hasarı
Kolon/kiriş çatlağı, gaz kokusu, kapı sıkışması ve artçı riski gibi durumlarda güvenli tahliye ve resmi kontrol süreci.
Şebeke / İletişim
Deprem sonrası şebeke yoğunluğu, enerji kesintisi ve hasar nedenlerini; SMS/internet tabanlı kısa iletişim önerilerini açıklar.
Deprem Nedir?
Depremin oluşum mekanizması, odak/merkez üssü, deprem türleri, büyüklük, derinlik ve artçı kavramlarını sade bir dille açıklar.